Ένταξη στην Πράξη: Νομικό πλαίσιο, ευρωπαϊκές πρακτικές και φωνές των κοινοτήτων
Την Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2026, το Κέντρο HELIOS+ της Χ.Α.Ν. Θεσσαλονίκης διοργάνωσε εκδήλωση ευαισθητοποίησης με τίτλο «Ένταξη στην Πράξη: Νομικό πλαίσιο, ευρωπαϊκές πρακτικές και φωνές των κοινοτήτων», στο κεντρικό κτίριο της Χ.Α.Ν.Θ, με τη συμμετοχή 53 επαγγελματιών και εκπροσώπων φορέων από όλη την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας.
Η εκδήλωση αποτέλεσε την πρώτη μεγάλης κλίμακας δράση εμπλοκής τοπικών φορέων, του Κέντρου HELIOS+ της Χ.Α.Ν. Θεσσαλονίκης, και στόχευσε στην ενίσχυση της γνώσης, του διαλόγου και του συντονισμού γύρω από την ένταξη υπηκόων τρίτων χωρών σε τοπικό επίπεδο.
Η εκδήλωση άνοιξε με χαιρετισμό της Αλίκης Μαδεμλή, Συντονίστριας του Κέντρου HELIOS+ στη Χ.Α.Ν. Θεσσαλονίκης, η οποία παρουσίασε τους στόχους της ημέρας και το πλαίσιο της δράσης. Ακολούθησαν σύντομοι χαιρετισμοί από την Αρίστη Τζώνη, Διευθύντρια του Τομέα Δράσης και Κοινωνικής Προσφοράς της Χ.Α.Ν.Θ., τη Θεοδώρα Λειψιστινού, Δημοτική Σύμβουλο Εντεταλμένη για δράσεις Ισότητας, Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Συμπερίληψης, καθώς και τον Κωνσταντίνο Κουσαξίδη, Εθνικό Υπεύθυνο Δράσεων του IOM. Τέλος, η Αλεξία Τσιπίδου, Υπεύθυνη Περιφερειακής Διασύνδεσης του HELIOS+, παρουσίασε συνοπτικά το πρόγραμμα και τους βασικούς πυλώνες παρέμβασής του.
 |  |
Πολυεπίπεδη συμμετοχή και ουσιαστικός διάλογος
Στην εκδήλωση συμμετείχαν εκπρόσωποι:
- τοπικών αρχών και δημοτικών υπηρεσιών
- της αστυνομίας, υγειονομικών και εκπαιδευτικών φορέων
- οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών
- δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης και κοινωνικής πρόνοιας
- Της Εκκλησίας
- καθώς και διεθνών οργανισμών (IOM, UNHCR)
Η πολυμορφία των συμμετεχόντων συνέβαλε στη δημιουργία ενός πλούσιου, διατομεακού διαλόγου, αναδεικνύοντας διαφορετικές οπτικές, θεσμικούς ρόλους αλλά και κοινές καθημερινές προκλήσεις που σχετίζονται με την ένταξη προσφύγων και μεταναστών.
Θεσμικό πλαίσιο και καλές πρακτικές στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Κατά το πρώτο θεματικό πάνελ παρουσιάστηκε το θεσμικό πλαίσιο ένταξης στην Ελλάδα, καθώς και καλές πρακτικές από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με έμφαση στην πρόσβαση στην απασχόληση και στη στοχευμένη υποστήριξη. Τις εισηγήσεις πραγματοποίησαν η Δώρα Κοκοζίδου, Senior Durable Solutions Assistant της UNHCR, η οποία παρουσίασε το νομικό πλαίσιο ένταξης προσφύγων στην Ελλάδα, καθώς και η Μαρία Κανδυλάκη, Project Manager του έργου SkillsPath στο International Rescue Committee, η οποία ανέδειξε καλές πρακτικές από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με έμφαση στις διαδρομές ένταξης στην αγορά εργασίας.
Η συζήτηση που ακολούθησε ανέδειξε την ανάγκη για ενίσχυση της διασύνδεσης μεταξύ υπηρεσιών, ενώ επιβεβαιώθηκε η σημασία της συνέχισης της υποστήριξης των ωφελούμενων ακόμη και μετά την ένταξή τους στην αγορά εργασίας. Παράλληλα, ενισχύθηκε η δικτύωση μεταξύ των συμμετεχόντων, μέσα από ανταλλαγή στοιχείων επικοινωνίας και διερεύνηση μελλοντικών συνεργασιών.
 |  |
Οι φωνές των κοινοτήτων στο επίκεντρο
Στο δεύτερο πάνελ, εκπρόσωποι προσφυγικών και μεταναστευτικών κοινοτήτων μετέφεραν εμπειρίες και προκλήσεις από την καθημερινή ζωή, αναδεικνύοντας πρακτικά ζητήματα που συχνά δεν αποτυπώνονται επαρκώς σε θεσμικό επίπεδο. Στο πάνελ συμμετείχαν η Έλενα Τοπάλογλου, μέλος της Ουκρανικής-Ελληνικής Πρωτοβουλίας, η οποία παρουσίασε τις εμπειρίες της ουκρανικής κοινότητας, καθώς και ο Μπάντερ Χασίμ, Γενικός Γραμματέας και Υπεύθυνος Επικοινωνίας της Ένωσης Ελληνο-Αραβικής Φιλίας, ο οποίος αναφέρθηκε στις προκλήσεις και τις εμπειρίες της αραβικής κοινότητας σε ζητήματα ένταξης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε:
- στις δυσκολίες πρόσβασης στην εκπαίδευση,
- στις διοικητικές απαιτήσεις,
- στα γλωσσικά εμπόδια
Η ανάγκη για εκμάθηση της γλώσσας αναδείχθηκε ως μία από τις σημαντικότερες προτεραιότητες, με ενημέρωση από την πλευρά των εκπροσώπων του ΔΟΜ για την έναρξη μαθημάτων ελληνικής γλώσσας στο πλαίσιο του προγράμματος HELIOS+, τόσο με φυσική παρουσία όσο και διαδικτυακά.
 |  |
Εργαστήριο: από τη συζήτηση στη στοχευμένη δράση
Το εργαστήριο που ακολούθησε με την καθοδήγηση της Ντολόρες Ταρραφέτα, Συντονίστριας Κοινωνικής Συνοχής του Κέντρου HELIOS+ στη Χ.Α.Ν.Θ., έφερε κοντά επαγγελματίες από διαφορετικούς τομείς (εκπαίδευση, υγεία, ασφάλεια, απασχόληση, δημόσιες υπηρεσίες, τοπική αυτοδιοίκηση), οι οποίοι εργάστηκαν σε μικτές ομάδες με στόχο την αναγνώριση συγκεκριμένων κενών ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης.
Οι συζητήσεις βασίστηκαν στην επαγγελματική εμπειρία των συμμετεχόντων και κατέληξαν στην ανάδειξη:
- κοινών μοτίβων προκλήσεων,
- διατομεακών αναγκών,
- σαφών προτεραιοτήτων για μελλοντικές, στοχευμένες δράσεις ευαισθητοποίησης σε τοπικό επίπεδο.
Συμπεράσματα και επόμενα βήματα
Η εκδήλωση χαρακτηρίστηκε από:
- διαρκή και ενεργή παρουσία των συμμετεχόντων καθ’ όλη τη διάρκεια της εκδήλωσης,
- ενεργή συμμετοχή σε όλες τις ενότητες και τις συζητήσεις,
- ουσιαστική διατομεακή και διαπολιτισμική ανταλλαγή εμπειριών και οπτικών,
- ενεργοποίηση και ενίσχυση ενός λειτουργικού τοπικού δικτύου φορέων.
Τα αποτελέσματα της δράσης θα αξιοποιηθούν άμεσα για τον σχεδιασμό των επόμενων, θεματικά στοχευμένων δράσεων ευαισθητοποίησης στο πλαίσιο του HELIOS+, ενισχύοντας τη μετάβαση από τη γενική ενημέρωση σε σχεδιασμό βασισμένο σε πραγματικές ανάγκες πεδίου.
#Integration #SocialInclusion #Empowerment #CommunityEngagement #LaborMarket #Integration #InclusiveGrowth #CareerDevelopment #Collectiveness #Equality #HELIOS+